Blok tematyczny: Nadchodzi czas budowania gniazd.
Temat: Swobodne wypowiedzi dzieci na temat budowy ptasich gniazd na
podstawie ilustracji, wybranych tekstów z książki Adolfa Dygasińskiego pt. "Co się dzieje w gniazdach?" i własnych obserwacji. Ochrona ptasich gniazd. Układanie zdań z rozsypanki wyrazowej. Wykonanie pracy plastyczno-technicznej: "Gniazdo bocianie a gniazdo słowicze".
Myśl przewodnia: "Szczęśliwy, kto wzniesie głowę w górę i na widok
szmaty jasnej błękitu niebios zapomina o powszedniej niedoli życia!"
Czas trwania: 3 godziny lekcyjne.
Pora roku: Wiosna.
Pomoce dydaktyczne: Fragmenty tekstu noweli A. Dygasińskiego "Co się dzieje w gniazdach?", zagadka, podręcznik "Wesoła szkoła" cz. 4, ilustracje gniazd i jaj bociana i słowika, kontury ptasich jaj (mniejsze, większe), szary papier, farby, gałązki, szmatki, sucha trawa i roślinność, słoma, kawałki mchu, ptasi puch, kawałki sztucznego futra, taśma bezbarwna, klej, płyta CD-ROM, rozsypanka wyrazowa.
Edukacja: polonistyczna, społeczno-przyrodnicza, plastyczno-techniczna. Cele:
Uczeń:
wie, dlaczego ptaki budują swoje gniazda,
wie, jak i z czego powstają gniazda,
potrafi rozpoznać gniazda wybranych ptaków i ich jaja,
potrafi właściwie zachować się w przypadku znalezienia ptasich gniazd, udziela dłuższych wypowiedzi w związku z wysłuchanym tekstem,
układa zdania z wyrazów,
potrafi wskazać podobieństwa i różnice w budowie wybranych gniazd, potrafi łączyć ze sobą różne materiały,
powinien wypowiadać się na podstawie wysłuchanego tekstu,
powinien rozwijać zainteresowania ornitologiczne,
zgodnie współdziała w grupie.
Metody:
słowne: praca z tekstem, rozmowa,
oglądowe: obserwacja, praca z CD-ROM,
ćwiczenia praktyczne.
Formy pracy:
zbiorowa jednolita,
indywidualna jednolita,
grupowa zróżnicowana.
Przebieg zajęć:
1. Rozwiązanie zagadki: Co buduje każdy ptak, by chować pisklęta, a tylko
kukułka, o tym nie pamięta?
2. Ciche czytanie wybranego fragmentu tekstu "Ptasie gniazda". Dłuższe
wypowiedzi uczniów jako odpowiedź na pytanie zadane przez nauczyciela:
Dlaczego ptaki budują swoje gniazda?
3. Odczytanie przez nauczyciela fragmentów tekstu noweli A. Dygasińskiego
"Co się dzieje w gniazdach?" mówiących o gnieździe bocianim i słowiczym.
4. Wypowiedzi uczniów opisujące obydwa rodzaje gniazd.
Przed rozmową nauczyciel zawiesza na tablicy pytania mające na celu
usystematyzowanie wypowiedzi uczniów:
Kiedy ptaki rozpoczęły budowę gniazd?
Który ptak budował nowe, a który powrócił do starego gniazda?
W jakim miejscu znajdują się gniazda?
Kto buduje gniazda?
Z czego zbudowane są gniazda?
W trakcie wypowiedzi nauczyciel demonstruje ilustracje przedstawiające obydwa rodzaje gniazd i umieszczone w nich jaja. W końcowym etapie uczniowie starają się wskazać różnice i podobieństwa występujące w budowie gniazd.
5. ćwiczenia śródlekcyjne.
Nauczyciel przygotowuje wcześniej dwie wielkości jaj i chowa je w różnych widocznych miejscach na sali.
Następnie prosi uczniów, aby rozejrzeli się po sali i każdy z nich odnalazł po jednym jajku. Ze znalezionym jajkiem uczniowie wracają na swoje miejsca i następnie kolorują je według wzoru zamieszczonego na tablicy.
6. Swobodne wypowiedzi dzieci na temat spotkanych przez siebie gniazd. Nauczyciel zwraca uwagę uczniów na zachowanie się w przypadku znalezienia ptasiego gniazda (zachowanie ciszy, nie niszczenie, przenoszenie gniazd, nie ruszanie ptasich jaj, ochrona ptasich gniazd.)
7. Ułożenie rozsypanki wyrazowej:
gniazda. / budują / Ptaki
gniazdach / jaja. / zniosą / W
wyklują / pisklęta. / jaj / się / Z
gniazda. / Chrońmy / ptasie
Uczniowie układają zdania i wklejają do zeszytów przedmiotowych. Odczytują ułożony tekst.
8. Prezentacja płyty CD-ROM w celu zainteresowania uczniów ornitologią. 9. Podzielenie uczniów na dwie grupy według wielkości znalezionych jaj. Podanie tematu pracy plastyczno-technicznej: "Gniazdo bocianie a gniazdo słowicze" .
Grupy dostają kartkę szarego papieru i materiały do wykonania gniazd (farby, patyczki, gałązki, szmatki, kawałki mchu, ptasi puch, słoma, kawałki sztucznego futra, szczecina, sucha trawa i roślinność, taśma bezbarwna, klej). Gdy praca zostanie zakończona każdy uczeń wkleja swoje jajko do odpowiedniego gniazda.
10. Omówienie i ocena wykonanych prac.
11. Zadanie pracy domowej: Zadaniem uczniów jest wyszukanie wiadomości i ilustracji o wybranym przez siebie ptaku i wykonanie jednej kartki do albumu: "Ptaki które znamy".
Kontynuacje: Gdy uczniowie przyniosą wykonane kartki zostanie utworzony z nich album: "Ptaki, które znamy".
Materiały źródłowe dla ucznia i nauczyciela:
pakiet dydaktyczny,
J. Gotzman, B. Jabłoński "Gniazda naszych ptaków",
S. Łukasik, H. Petkowicz "Wesoła Szkoła. Kształcenie zintegrowane w klasie l" część-4, WSiP SA Warszawa 2000,
J. Stec "zagadki dla najmłodszych". P.W. "M.A.c." SA Kielce 1992.
PTAKI PONAD PODZIAŁAMI Przewodnik edukacyjny
Skąd się biorą dziuple w drzewie?
Co sikorka jada na obiad?
Kto to jest drapieżnik?
Dziuple i ich mieszkańcy
Czy w dziuplach żyją tylko dzięcioły?
Gdzie mieszkają sikorki?
Mieszkańcy dziupli w Polskiej Czerwonej Księdze Zwierząt
Jakie latające drapieżniki żyją w naszym kraju?
Które sowy mają uszy?
Lecimy!
Ptaki drapieżne wokół nas
Jak zbudować sobie gniazdko?
Rodzinny album
Co jedzą ptaki drapieżne?
Badamy wypluwki
Wędrówki ptaków drapieżnych
Dlaczego ptaki drapieżne są najbardziej zatrute?
Co zagraża ptakom drapieżnym?
Jak chronimy ptaki drapieżne?
Kłopoty ptaków drapieżnych i jak im pomóc?
Ptaki drapieżne w "Polskiej Czerwonej Księdze Zwierząt"
Drapieżcy są wśród nas
Początki państwowości polskiej, czyli o tym, jak dziewczynki goniły chłopców, a znalazły walecznych wojów
Spotkanie z poezją Tuwima i skrzydlatymi mieszkańcami Parku Helenowskiego
Co można znaleźć w wypluwce?
Wędrówka do ptasiego raju, czyli o tym, jak połączyć przyjemne z pożytecznym
Spotkanie z mistrzem Leonardem studiującym przyrodę we wszystkich jej przejawach
Jak odróżnić myszołowa od bielika, czyli oznaczanie ptaków drapieżnych
Czym skorupka za młodu nasiąknie...
Ptaki drapieżne w mieście
Batalion – ptak niezwykły
Sąd nad ptakami drapieżnymi
Mała fabryka pomocy naukowych. Gra dydaktyczna "Ptaki Borów Tucholskich"
Bociany węglem rysowane
Aktywna ochrona ptaków
Jaki to ptak?
Śpiew i kłopoty mieszkaniowe
Ptaki Podlasia
Leśni śpiewacy
Jakie ptaki spędzają zimę w Polsce?
Ptaki zimową porą w Polsce
Jakie ptaki odwiedzają nasze karmniki?
Rok z życia pewnego boćka
Bocian w kulturze i tradycji
Które zwierzęta stanowią pokarm bociana?
Ptaki i ptasi stół
Poznajemy ptaki krukowate naszej okolicy - cz. 1 (zajęcia w klasie)
Poznajemy ptaki krukowate naszej okolicy - cz. 2 (lekcja w terenie)
Gdzie bociany tam i my
Szlakiem gniazd bocianich - edukacyjna ścieżka prośrodowiskowa
Miłośnicy ornitologii
Jakie ptaki żyją na naszych osiedlach?
Życie bociana białego
Ptasie Budowle
Przystosowanie ptaków do warunków życia
Poznajemy ptaki z naszego sąsiedztwa
DLACZEGO KACZKA NIE TONIE?
Kompetencja znajomości i stosowania metod
ptaki nasi skrzydlaci przyjaciele
MEWA ŚMIESZKA, KRZYŻÓWKA I ŁYSKA, CZYLI PTAKI Z NASZEGO SĄSIEDZTWA.
Rodzaje ptaków wędrownych
