Jakie ptaki spędzają zimę w Polsce?

SCENARIUSZ ZAJĘĆ

Poziom nauczania:klasa VI szkoły podstawowej

Scenariusz może znaleźć zastosowanie również w pracy z uczniami klas czwartych i piątych.
Zgodnie z programem DKW-4014-241/99 zagadnienia związane z ptakami omawiane są w klasie
szóstej.

Autorami programu są:
J. Fojt-Jasińska,
K. Szarowska,
I. Tarnawa-Januszek,
W. Chmielewski,
P. Januszek: Przyroda.


Prezentowany scenariusz może być wykorzystany podczas zajęć lekcyjnych, jak i pozalekcyjnych.

Cele:

- pogłębienie zainteresowania ptakami;
- kształtowanie poczucia odpowiedzialności za życie i zdrowie ptaków spędzających
zimę w Polsce;
- zdobywanie umiejętności obserwacji ptaków i jej dokumentowania.

Czas trwania zajęć:

2 x 45 minut w październiku lub listopadzie

Metody:

- burza mózgów,
- obserwacja;
- wykonanie prezentacji graficznej na papierze A2 na podstawie zdobytych wiadomości
z różnych źródeł.

Cele operacyjne:
Uczeń:
- korzysta z różnych źródeł wiadomości o ptakach;
- planuje realizację własnego pomysłu;
- systematycznie realizuje własny projekt;
- zebrane wiadomości wykorzystuje do tworzenia prezentacji, w tym krzyżówek,
rebusów i zagadek;
- dokonuje samooceny zgodnie z podanymi kryteriami.

Miejsce realizacji:
sala lekcyjna.

Środki dydaktyczne:

- podręcznik: J. Fojt-Jasińska, K. Szarowska, I. Tarnawa-Januszek, W. Chmielewski,
P. Januszek: Przyroda, Wydawnictwo ABC, Poznań 2001,
- atlas do przyrody Świat w porach roku, Wydawnictwo Demart, Warszawa 2003,
- Książki:
- Dobrowolski A.K., Jabłoński B., Ptaki Europy, Wydawnictwo Naukowe PWN,
warszawa 2000,
- Jonsson L. Ptaki Europy i obszaru śródziemnomorskiego, MUZA S.A.,
Warszawa 1998,
- Sauer F. Ptaki lądowe, Świat Książki, Warszawa 1995,
- Sauer F. Ptaki wodne, Świat Książki, Warszawa 1996,
- Sterry P., Cleave A., Clements A., Goodfellow P. Ptaki Europy, HORYZONT,
Grupa Wydawnicza Bertelsmann Media, Warszawa 2002,
- Stichmann W., Kretzschmar E. Spotkania z przyrodą. Zwierzęta,
MULTICO Oficyna Wydawnicza, Warszawa 1998,
- Vasak P. Ptaki leśne, Oficyna Wydawnicza "Delta W-Z", 1983,
- duże arkusze papieru,
- pisaki, kredki, papier kolorowy.

Przebieg zajęć:

Lekcja poprzedzona jest losowaniem karteczek z napisami nazw ptaków
spędzających zimę w Polsce. Losowanie oraz zapoznanie z instrukcją odbywa
się na 2 tygodnie przed planowaną lekcją.
Uczniowie przynoszą na lekcję materiały według wcześniej podanej instrukcji.

INSTRUKCJA:
- Autor pracy (imię i nazwisko ucznia);
- Polska i łacińska nazwa gatunkowa ptaka zimującego w Polsce;
- Wizerunek ptaka (fotografia lub rysunek);
- Wymiary i ubarwienie;
- Inne charakterystyczne cechy;
- Czym się żywi?
- Rozmnażanie i opieka nad potomstwem;
- Rozrywka umysłowa;
- ¬ródło powyższych wiadomości według własnego pomysłu;
- Estetyka pracy.
----------------------------------------------------------------------------------------------
Łącznie 10 punktów.

Burza mózgów: Jak przedstawić zgromadzone wiadomości?
List gończy, mapa skojarzeń, rozbudowany opis, zastosowanie napisów różnej wielkości,
plan pracy w postaci szkicu, pomysły graficzne, itp.
Samodzielna praca uczniów. Możliwość korzystania na lekcji z podanego zbioru książek
(lub innego) w celu zdobycia brakujących informacji.

Samoocena:
Uczniowie indywidualnie dokonują samooceny swej pracy i zapisują przewidywaną ocenę
w zeszycie.

Zadanie domowe:
Co jest przyczyną ptasich wędrówek? (na podstawie podręcznika lub innych źródeł).

Autor scenariusza:

Magdalena Fertsch - nauczycielka przyrody w Szkole Podstawowej
im. Adama Mickiewicza w Skokach.

¬ródło informacji:

"Edukacja przyrodnicza w szkole podstawowej.
Człowiek w środowisku przyrodniczym" 3-4/2005,

Warszawa - Wrocław 2005.

Uniwersytet Wrocławski
Centrum Edukacji Nauczycielskiej
ul. Cybulskiego 30
50-205 Wrocław
tel. (71) 375 92 68, fax (71) 375 94 96
centrum@cen.uni.wroc.pl
www.cen.uni.wroc.pl

grupa wiekowa

szkola podstawowa

autor

organizacja/wydawca